Nguồn gốc ra đời mèo thần tài Maneki Neko.
Đến với đất nước Nhật Bản,một hình ảnh vô cùng quen thuộc và phổ biến ở đây đó là hình ảnh chú mèo ngồi ở cửa tiệm vẫy tay mời gọi khách. Nguồn gốc của hình ảnh này được cho là được bắt nguồn từ thị trấn Edo vào cuối thời Edo, trải qua 5 thời đại: Edo, Meiji, Taisho, Showa, Heisei và cho đến nay vẫn được nhiều người yêu thích. Đây là một trong những vật phẩm may mắn trong văn hóa Nhật Bản.
Mèo thần tài Maneki Neko có nguồn gốc từ một truyền thuyết ly kỳ xuất hiện từ thế kỷ XVII, từ ngôi đền nhỏ ở Tokyo. Chuyện kể có một vị thầy tu nghèo sống trong ngôi đền với một chú mèo nhỏ tên Tama của mình. Một hôm, lãnh chúa Nakaota Ii của quận Hikone trên đường đi săn bỗng gặp cơn mưa bão đã đến trú chân ở một cái cây to gần đền.
Ông thấy chú mèo giơ một chân lên như đang vẫy gọi ông vào đền. Tò mò, ông rời chỗ nấp, tiến về phía đền để nhìn cho rõ hơn chú mèo kì lạ kia. Cùng lúc đó, một tia chớp giáng xuống đúng chỗ cái cây mà ông vừa đứng.
Mang ơn chú mèo, vị lãnh chúa trở thành người bảo trợ cho ngôi đền, sửa chữa nó trở nên khang trang hơn và đổi tên thành đền Gotoku vào năm 1697. Khi Tama chết, chú được chôn trong nghĩa địa dành cho loài mèo ở trong đền và bức tượng Maneki Neko được làm để tưởng nhớ chú mèo đặc biệt này đã ra đời từ đó.
Maneki Neko: có thể hiểu là Mèo vẫy gọi hoặc Chiêu tài miêu. Từ khi xuất hiện, Maneki Neko được coi là biểu tượng của may mắn, đem đến vận may đến cho gia đình, mọi người và cả cơ quan công sở ngày nay.
Manekineko Nhật Bản là một vật may mắn, được tin rằng sẽ khiến việc buôn bán, kinh doanh, …được thuận lợi, phát đạt hơn. Tokyo và Kyoto được cho là nơi sản sinh ra mèo thần tài nhưng trên thực tế thì người ta vẫn chưa xác định được chính xác mèo thần tài Maneki Neko được bắt nguồn từ đâu và vào thời kì nào.Mèo thần tài Maneki Neko có chân phải giơ lên là biểu tượng cho Kim (tiền tài), còn mèo thần tài mà có chân trái giơ lên thì sẽ biểu tượng cho Nhân (đón khách vào nhà) như đón khách hàng vào các cửa hàng,…nên có rất nhiều người đặt mèo thần tài trong cửa hàng, văn phòng của mình. Mèo thần tài Maneki Neko cũng được nhiều khách du lịch từ nước ngoài mua làm kỷ niệm. Thành phố Tokoname, tỉnh Aichi là vùng đất nổi tiếng với việc tạo ra những chú mèo Maneki Neko đầy may mắn này.
Qua hình dáng:
Mèo vẫy chân trái thì mang lại nhiều khách hàng. mèo thần tài vẫy tay trái có nghĩa là mời gọi. Những chú mèo này sẽ thu hút khách hàng và tài lộc đến cho người sở hữu. Chính vì thế, chúng thường được thấy ở các cơ sở kinh doanh, quán ăn hoặc buôn bán nhỏ, nhỡ và lớn.
Mèo thần tài vẫy chân phải thì mang đến may mắn, tiền tài, mang ý nghĩa của sự may mắn, thịnh vượng.
Nếu đưa cả hai chân lên thì có nghĩa là bảo vệ cho gia đình hay việc kinh doanh. chú mèo vẫy hai tay còn có nghĩa rằng bảo vệ chủ nhân khỏi những điều xấu. Do vậy, loại mèo này thường được sử dụng làm quà tặng nhân dịp khánh thành hoặc tân gia. Người ta còn tin rằng nếu chân đưa lên càng cao thì khách hàng, tiền bạc hay may mắn sẽ đến với cửa hàng ngày càng nhiều.
Qua màu sắc:
Tam thể: là màu phổ biến nhất và cũng được cho là may mắn nhất.
Trắng: tượng trưng cho sự trong sạch, thuần khiết, đem lại hạnh phúc cho chủ nhân. Nên loại này thường được các gia đình ưa chuộng,
Đen: mang đến sức khỏe, xua đuổi tà ma. Ngày nay, Maneki Neko màu đen được giới nữ Nhật Bản rất ưa chuộng nhằm giúp bảo vệ họ khỏi những kẻ quấy rối nguy hiểm.
Đỏ: cũng có tác dụng giúp ta tránh khỏi quỷ dữ và bệnh tật, mang lại sức khỏe cho chủ nhân.
Hồng: không phải là màu truyền thống nhưng hiện nay nó rất phổ biến trong việc cầu mong tình duyên.
Xanh lá cây: Giúp cho các sĩ tử thuận lợi trong việc học hành, thi cử và may mắn trong con đường học vấn.
Vàng: tượng trưng cho sự giàu sang, tiền của đầy nhà.
Qua các vật đi kèm như:
Mèo Maneki Neko thường được trang trí vòng cổ, chuông và yếm, đây đều là trang phục phổ biến cho mèo trong các hộ gia đình giàu có trong thời kỳ Edo. Ngoài ra, còn có các vật dụng khác như:
Đồng Koban: là một loại tiền vàng cổ từ thời kỳ Edo, tượng trưng cho tài lộc. Đồng tiền mà mèo Maneki Neko cầm có giá trị lên tới 10 triệu ryou. Trên đó có in cụm từ “sen man ryou” có nghĩa là 10 triệu miếng vàng
Trống, rìu, quạt, câu đối: thể hiện gia phong, thường có chữ đi kèm như “khai vận” với ý nghĩa mở ra may mắn, “phúc” – gọi niềm vui tới, “chiêu tài tiến bảo” – đón tài lộc, tiền của vào nhà hay nhiều câu mang ý nghĩa tốt lành khác.
Tay cầm búa: Những chú mèo tay cầm một chiếc búa nhỏ, nó thể hiện cho sức mạnh, đồng thời điều này cũng là biểu tượng cho sự giàu có, thịnh vượng.
Cá: có thể là một con cá chép (cá Koi): biểu tượng của sự sung túc và may mắn, chiêu tài khí, tạo thành công khi thi cử.
Mèo Maneki Neko tay cầm cá.
Hồ lô: tiêu tai, hóa giải bệnh tật.
Rùa: bình an, vượng phát.
Một viên đá cẩm thạch, đá quý: được xem như một nam châm tiền, một số người tin rằng đó là một quả cầu pha lê và đại diện cho sự khôn ngoan.
Tháng 9 hàng năm, lễ hội Maneki Neko đã được tổ chức ở nhiều thành phố khác nhau trên khắp Nhật Bản. Trong các buổi sự kiện Maneki Neko đó, mọi người đổ ra đường với khuôn mặt được vẽ như mặt mèo.
Ngoài ra còn có phố Manekineko-dori ("Phố mèo vẫy tay") ở thành phố Tokoname, tỉnh Aichi, nơi có hàng chục bức tượng mèo bằng gốm trang trí trên đường phố.
Ở tỉnh Okayama thậm chí có một Bảo tàng Nghệ thuật Maneki-neko trưng bày bộ sưu tập hơn 700 bức tượng mèo may mắn từ khắp các thời đại.
Chùa Gotokuji - nơi bắt đầu truyền thuyết về chú mèo may mắn là nơi trưng bày hàng trăm bức tượng lớn nhỏ.
Gotokuji là một ngôi chùa của giáo phái Soto, thuộc nhánh Thiền tông của Phật giáo Nhật Bản. Chùa Gotoku nằm ở quận Setagaya của khu thủ đô Tokyo và được thành lập vào năm 1480.
Điểm thú vị của mèo mèo Maneki Neko ở chùa Gotoku đều giơ chân phải lên.
Khuôn viên của chùa Gotoku rất đẹp với kiến trúc truyền thống Nhật Bản và những khu vườn Zen mang không khí yên bình, cùng với hàng trăm bức tượng mèo được đặt khắp khuôn viên chùa.
Tượng Maneki-neko ở chùa Gotoku-ji
Hàng trăm chú mèo Maneki Neko được đặt trong ngôi đền Gotokuji
Cũng như quạt Sensu, ô Wagasa, mèo Maneki Neko đã trở thành một biểu tượng mang đậm tính dân tộc của đất nước Nhật Bản. Đến với nơi đây, ngoài việc được chìm đắm trong những lễ hội truyền thống vui vẻ náo nhiệt, thư thái tĩnh tâm trong tâm hồn khi được trở về với những giá trị tôn giáo tâm linh có giá trị lịch sử hàng nghìn năm. Khi về, những đồ vật đại diện cho đất nước sẽ là những món quà vô cùng ý nghĩa mà du khách muốn dành tặng cho bạn bè và người thân của mình. Tuy nhiên, tuỳ vào giới tính, hoàn cảnh, mục đích tặng quà mà bạn hãy chọn một món quà phù hợp vì ngoài là vật trang trí hoàn hảo, đằng sau mỗi biểu tượng Nhật Bản đều mang ý nghĩa sâu xa ẩn chứa đằng sau nó.